شیطان
شيطان يك واژه عامّ است.
ابليس فرد بارز شیطان است.
ابليس اسم شخص و شيطان اسم جنس است.
ابليس جز به آن موجود معيّن كه به آدم(ع) سجده نكرد، به كس ديگرى اطلاق نمىشود.
شيطان از مادّه شطن مشتق شده است كه به معناى دور شدن است.
به هر عصيانگر متمرّد و موذي از انس و جن و حيوانات، شيطان گفته مىشود.
امام علی(ع): ذكرُ اللهِ مَطْرَدَةُ الشيطان.
ذكر خدا، موجب رانده شدن شيطان مي گردد.
تصنيف غرر الحكم، ص 188، ح 3614
امام علی(ع):
إنما بدء وقوع الفتن أهواء تتبع ... فهنالک يستولي الشيطان علي أوليائه و ينجو الذين سبقت
لهم من الله الحسني.
در حقيقت نقطه آغاز فتنه ها و گمراهی ها، پيروی از هواهای نفس است، در اين جاست که
شيطان بر دوستان خود استيلا مي يابد
اما کسانی که پيشتر لطف خدا شامل حالشان گشته است (از سلطه شيطان) مي رهند.
امام علی(ع):
أکثر الدعاء تسلم من سورة الشيطان.
زياد دعا کن، تا از گزند شيطان محفوظ مانی
الصلوه حصن من سطوات الشیطان.
نماز دژ محکمی است که انسان را از حملات شیطان محفوظ نگاه میدارد.
حضرت محمد(ص):
صلاة الّليل كراهيَّةُ الشَّيْطانِ.
نماز شب موجب خشم شيطان است.
امام علی(ع):
الشيطان موکل به أي العبد يزين له المعصية ليرکبها و يُمَنيِه التوبة ليُسَوِفَها.
شيطان بر بنده گماشته شده است و معصيت را در نظرش مي آرايد تا مرتکب آن شود و او را
به توبه کردن اميدوار مي سازد تا آن را به تأخير اندازد.
سئل الامام الصادق عليه السّلام عن التعوذ من الشيطان عند کل سورةٍ يفتتحها؟
فقال عليه السّلام: نعم فتعوذّ بالله من الشيطان الرجيم.
از امام صادق عليه السّلام سؤال شد: آيا استعاذه هنگام شروع هر سوره (راه صواب) را باز
مي کند؟ امام فرمود: آری، پس پناه ببريد به خدا از شيطان رانده شده.
امام علی(ع):
احذروا عدوا نفذ في الصدور خفيا و نفث في الآذان نجيا.
بپرهيزيد از آن دشمنی که پنهانی در سينه ها نفوذ مي کند
و آهسته در گوشها افسون مي دمد. غرر الحکم، ح 2623
قال رسول الله صلي الله عليه و آله لابن مسعود و هو يعظه:
يابن مسعود، اتخذ الشيطان عدوا، فإن الله تعالي يقول: «إن الشيطان لکم عدو فاتخذوه عدوا».
رسول خدا(ص) در اندرزی به ابن مسعود، فرمود:
ای پسر مسعود، شيطان را دشمن بگير، زيرا خدای متعال مي فرمايد:
«همانا شيطان دشمن شماست، پس او را دشمن گيريد».
قال رسول الله صلي الله عليه و آله : لو لا ان الشیاطین یحومون علی قلوب بنی آدم لنظروا الی الملکوت.
اگر شیاطین قلبهای انسانها را احاطه نکرده بودند، هر آینه ملکوت را با چشم دل مشاهده میکردند.